Ratten

Aanschaf
Bij de aanschaf van een rat zijn de volgende punten van belang:

• de oogjes moeten helder staan en schoon zijn
• de oortjes moeten schoon zijn
• het neusje moet schoon zijn
• de rat moet rustig en regelmatig ademhalen
• de rat moet levendig zijn en geïnteresseerd zijn in zijn omgeving
• de vacht moet mooi glanzend zijn en zonder kale plekken
• de rat mag geen diarree hebben
• check het geslacht als je al andere ratten hebt en een jongen wilt!
  

Kan een rat samen met andere dieren?
Een rat kan niet samen gehouden worden met fretten en sommige honden, omdat deze de rat als een lekker hapje kunnen zien. Aan de andere kant kunnen ratten ook niet samen met konijnen, hamsters, muizen en cavia’s om de eenvoudige reden dat deze beestjes bang zijn van ratten.
Ratten zijn groepsdieren. Zij spelen en slapen samen, wassen elkaar etc. Een rat heeft dus het liefst een soortgenootje. Een rat in een groep wordt net zo tam als een rat alleen, en een extra rat vergt niet veel extra verzorging. Let wel op alle ratten van hetzelfde geslacht zijn als je geen jongen wilt!
Een mannetje of een vrouwtje? Mannetjesratten worden wat groter dan vrouwtjes en verliezen soms een druppel urine, dit is natuurlijk. In het algemeen zijn zij wat aanhankelijker. Vrouwtjes kunnen wat actiever zijn dan mannetjes en zij worden gemiddeld iets ouder.

Waar koop ik een rat?
Ratten zijn verkrijgbaar in winkels, bij fokkers en in opvangcentra. Op internet zijn diverse links te vinden. Let er in ieder geval op dat de ratten in een schone kooi zitten, en dat ze er gezond uitzien (zie de punten hierboven). Kijk ook of ze niet schuw of bijterig zijn.

Algemeen
Ratten zijn speelse, aanhankelijke en intelligente diertjes, met een grote dosis nieuwsgierigheid. Deze knaagdieren worden zo’n 2-3 jaar oud.

Bijten: Wat als de rat bijt?

• Ratten bijten meestal uit angst en niet omdat ze vals zijn. Maar het is natuurlijk wel de bedoeling het beestje dit af te leren. Een rat met rode ogen (bijvoorbeeld een albino) ziet minder goed en kan daarom wat schrikachtiger reageren op zijn omgeving. Als zo’n rat plotseling aangeraakt wordt, en hij heef dit niet zien aankomen, kan hij van schrik bijten. Probeer dan om de rat te laten weten dat je er bent, door tegen hem te praten bijvoorbeeld. En maak geen al te bruuske bewegingen. Een andere oorzaak van bijten is pijn. Als de rat altijd tam is geweest en plots gaat bijten, ga dan na of het beestje ergens pijn heeft, of bijvoorbeeld zwanger is.
• Hoe leer je dit bijten af? Blijf rustig en laat de rat gewoon zijn gang gaan. Wanneer je teveel achter de rat aan gaat, voelt deze zich ongemakkelijk en zal je niet snel vertrouwen. Dus negeer de rat als het ware. De rat zal op een gegeven moment nieuwsgierig naar je worden en naar je toekomen. Beloon dit dan met iets lekkers. Maak intussen geen onverwachte bewegingen en praat op een zachte toon tegen de rat. Na verloop van tijd merkt de rat dat het fijn is om bij je te zijn en zal hij je steeds meer gaan vertrouwen. Je kunt dan ook proberen om de rat aan te raken of te aaien. Beloon goed gedrag steeds met iets lekkers!

Kooi
Ratten moeten voldoende bewegingsruimte hebben, ook in de hoogte! Een rat moet in ieder geval rechtop in zijn kooi kunnen staan, dus hamsterkooien zijn niet geschikt. Frettenkooien echter wel. Dit zijn allemaal traliekooien. Deze bieden genoeg frisse lucht en de rat kan lekker tegen de tralies omhoog klimmen. De kooi mag niet in de tocht staan! Glazen kooien zijn echter ook een optie. Deze beschermen hun bewoners tegen tocht en zijn natuurlijk erg schoon, omdat er geen strooisel uit valt.Zorg dat het hok niet op een te warme plaats staat. Een rat kan namelijk niet heel goed tegen een te warme omgeving. Het strooisel kan bestaan uit houtsnippers, houtkorrels, zaagsel, hennepvezels, hooi of kranten. Het nadeel van kranten is dat dit afgeeft op de vacht, Het nadeel van zaagsel is dat het soms giftige stoffen bevat. Het nadeel van hooi is dat het parasieten kan bevatten. Het meest aangeraden zijn dus de houtsnippers, de houtkorrels of de hennepvezels. Deze nemen zeer goed vocht op. De kooi moet minimaal 1x per week schoongemaakt worden. De voerbak moet stevig zijn en bestand tegen de scherpe tanden, liefst aardewerk dus. Water geeft je best via een drinkfles. Het hok moet een slaapplek bevatten, bijvoorbeeld een huisje of een hangmat.
Ratten hebben veel behoefte aan beweging. Laat de rat daarom regelmatig los rond lopen in huis. Een loslopende rat moet je altijd in het oog houden, want deze nieuwsgierige diertjes knagen graag op van alles!

Nieuwe rat: Hoe laat ik mijn ratten wennen aan een nieuwe rat?
De ratten die je al hebt, moeten op hun gemak kunnen wennen aan de nieuwe rat. Zij beschouwen het hok als hun territorium en zullen dit dan ook verdedigen ten opzichte van de nieuweling. Om vechtpartijen te voorkomen kun je de ratten het best aan elkaar “voorstellen” op “neutraal terrein”, dus bijvoorbeeld los in de woonkamer. Begin met korte periodes en voer dit langzaam op. Als alles goed gaat, kun je ze bij elkaar in het hok zetten. Blijf er dan wel altijd bij, zodat je in kunt grijpen als ze toch gaan vechten. Kom er pas tussen als ze elkaar echt verwonden, zolang dit niet het geval is, en ze vooral herrie maken, wacht dan met ingrijpen. Als je in moet grijpen omdat de ratten elkaar verwonden, begin je weer van voren af aan, dus op neutraal terrein met de ratten aan elkaar te laten wennen.
Voordat je de ratten terug zet in hun kooi, is het verstandig om de kooi goed te reinigen, zodat de geur van de oude ratten eruit is. Ook kun je bepaalde spulletjes op een andere plek zetten in het hok, zodat het hok niet alleen nieuw is voor de nieuwe rat. Meestal zijn de ratten na een paar dagen aan elkaar gewend. Jonge ratten worden vaak heel gemakkelijk opgenomen in de groep, omdat de volwassen ratten hen niet als een bedreiging zien. Volwassen ratten onderling kunnen echter wel gaan vechten. Vrouwtjes zijn wat toleranter dan mannetjes en vechten minder gauw. Mannetjes kunnen echter erg fel zijn en elkaar zelfs verwonden.

Tam maken en vastpakken van een rat
Wanneer je je rat bij een goed adres koopt, zijn de rittens vaak al wat tam gemaakt en gewend aan mensen. Ook hebben ze dan al de opvoeding van hun moeder gehad. Een nieuwe of jonge rat moet zijn nieuwe eigenaar natuurlijk wel leren vertrouwen. Begin met korte periodes en voer dit langzaam op. Pak de rat op door hem op te scheppen met 1 of 2 handen. Ondersteun het buikje en pak de rat nooit op bij de kop of het puntje van de staart! Blijf rustig, stel de rat gerust en beloon goed gedrag.

Veel voorkomende ziekten

• Tumoren
  Vooral bij vrouwtjes komen tumoren vaak voor. Het gaat hierbij regelmatig om gezwellen van de melkklieren, die erg agressief kunnen groeien. Ze kunnen zelfs zo groot worden dat de rat er last van heeft bij het lopen of eten. Deze tumoren moeten operatief verwijderd worden, maar er is altijd het risico dat er nieuwe tumoren ontstaan. Op een andere of op dezelfde plaats. En een narcose is natuurlijk altijd een risico. Wij houden ratten onder narcose door middel van de zeer veilige gasanesthesie, waardoor de rat snel weer bijkomt uit de narcose.
• Abcessen
  Deze kunnen er soms net zo uitzien als een tumor.
• Ademhalingsproblemen
  Ratten kunnen verkouden worden en deze verkoudheid kan zelfs uitbreiden naar de longen, met een longontsteking tot gevolg. Het is dus van belang om goed op te letten, zodat je er op tijd bij bent als je rat ziek wordt! Zorg dat het hok niet in de tocht staat.
• Baarmoederontsteking
• Luizen, vlooien en mijten

Voeding

• Wat mag wel?
  Een rat moet 24 uur per dag de beschikking hebben over vers water.
  Er bestaan diverse soorten speciaal rattenvoer, verkrijgbaar inde dierenwinkel. Als extraatjes kun je je rat wat groente geven, zoals wortel en komkommer. Ze lusten vaak ook ongepelde pinda’s (houdt ze ook bezig), gekookte aardappels, erwtjes, beschuit en gekookt ei. Let er wel op dat de rat zijn basisvoeding binnen krijgt, dus niet teveel extraatjes geven! Van teveel groenten kan een rat diarree krijgen.
• Wat mag een rat niet krijgen?
  Chocolade, snoep, chips, tafelresten, rauwe aardappels.
  

Voortplanting
Ook al is een rat vruchtbaar vanaf een leeftijd van ongeveer 5 weken, het is het best om een vrouwtje pas te dekken als zij een maand of 5 oud is. Vanzelfsprekend fok je alleen met gezonde dieren. Nadat het mannetje en het vrouwtje een week bij elkaar gezeten hebben, is het vrouwtje waarschijnlijk zwanger. Het vrouwtje kan tijdens de zwangerschap gewoon bij haar soort-genootjes in het hok blijven. De zwangerschap duurt 21-23 dagen en het vrouwtje kan hierdoor wat meer geneigd zijn te bijten. Hou daar dus rekening mee. Geef het vrouwtje tijdens en vlak na de zwangerschap wat extra eiwitten, bijvoorbeeld gekookt ei, en wat extra kalk, bijvoorbeeld catmilk.
Zodra je bemerkt dat het zwangere vrouwtje een nest gaat maken, zet je haar in een aparte kooi en voorzie je haar van wat materiaal om een nest te maken (keukenrolsnippers, lapjes stof, etc). Laat de moeder zoveel mogelijk met rust. In de meeste gevallen worden de jongen ’s nachts geboren en zijn het er een stuk of 10-12. Ook na de bevalling is het aangeraden om de moeder zoveel mogelijk met rust te laten om stress te voorkomen. Zij zal haar jongen beschermen en je zelfs kunnen aanvallen als je haar stoort! Na een paar dagen kun je beginnen met de jongen op te pakken om ze aan mensengeur te laten wennen. Na 14 dagen gaan de oogjes van de jongen open en vanaf dan gaan ze vast voedsel eten. Ze leren veel van hun moeder en ook van elkaar. De jongen moeten minimaal 4 en maximaal 5 weken bij de moeder blijven. Een rat is namelijk vruchtbaar vanaf een leeftijd van 5 weken. Daarom moeten de jongen na 5 weken gescheiden worden op basis van geslacht en bij de moeder weggehaald worden. De moeder is namelijk direct na de bevalling weer vruchtbaar en een mannelijk jong zou dus zijn eigen moeder zwanger kunnen maken!

Rat

Nederlands